Shkencëtarët regjistruan pa dashje aktivitetin e trurit të një burri 87-vjeçar që po vdiste duke dhënë një pasqyrë të asaj që ndodh me trurin tonë kur vdesim.
I moshuari u shtrua në spital pasi u rrëzua për shkka të epilepsisë. Dr.Raul Vicente i Universitetit të Tartu, Estoni dhe kolegët e tij përdorën elektroencefalografi të vazhdueshme (EEG) për të zbuluar krizat dhe për të trajtuar pacientin.
Gjatë këtyre regjistrimeve, pacienti pësoi atak në zemër dhe ndërroi jetë. Kjo ngjarje e papritur i lejoi shkencëtarët të regjistrojnë aktivitetin e një truri njerëzor që vdes për hera të parë ndonjëherë.
Raportet e jetës së njerëzve që kalojnë para syve të tyre kur janë afër vdekjes janë dokumentuar mirë dhe kanë habitur prej kohësh neuroshkencëtarët.
Një studim psikologjik i vitit 2017 mbi fenomenin zbuloi se ata që e përjetuan atë kishin shumë ngjashmëri dhe se kujtimet nuk u vinin në mënyrë lineare, por nga momente të rastësishme të jetës së tyre.
Ky studim i ri, i cili u botua në revistën Frontiers in Aging Neuroscience, shqyrtoi arsyet neurologjike të fenomenit dhe sugjeron që truri mund të mbetet aktiv edhe pas kalimit në vdekje.
“Ne matëm 900 sekonda të aktivitetit të trurit rreth kohës së vdekjes dhe vendosëm një fokus specifik për të hetuar se çfarë ndodhi në 30 sekonda para dhe pasi zemra ndaloi së rrahuri”, tha Dr.Ajmal Zemmar, një neurokirurg në Universitetin e Louisville, SHBA i cili organizoi studimin.
“Pak para dhe pasi zemra ndaloi së punuari, ne pamë ndryshime në një brez specifik të lëkundjeve nervore, të ashtuquajturat lëkundje gama, por edhe në të tjera si lëkundjet delta, teta, alfa dhe beta”.
Lëkundjet e truri, të njohura më shpesh si “valët e trurit”, janë modele të aktivitetit ritmik të trurit që normalisht janë të pranishme në trurin e gjallë të njeriut. Llojet e ndryshme të lëkundjeve, duke përfshirë gamën, përfshihen në funksione të larta njohëse, të tilla si përqendrimi, ëndërrimi, meditimi, rikthimi i kujtesës, përpunimi i informacionit dhe perceptimi i vetëdijshëm, janë ato që lidhen me rikthimet e kujtesës.
“Përmes gjenerimit të lëkundjeve të përfshira në rikthimin e kujtesës, truri mund të jetë duke luajtur kujtime të fundit të ngjarjeve të rëndësishme të jetës pak para se të vdesim,” tha Zemmar. “Këto zbulime sfidojnë të kuptuarit tonë se kur saktësisht përfundon jeta dhe krijojnë pyetje të rëndësishme të mëvonshme, të tilla si ato që lidhen me kohën e dhurimit të organeve”.
Ky studim është i pari i këtij lloji që mat aktivitetin e gjallë të trurit tek njerëzit gjatë procesit të vdekjes, ndryshime të ngjashme në lëkundjet e valëve gama janë vërejtur më parë tek minjtë e mbajtur në mjedise të kontrolluara.
Kjo do të thotë se është e mundur që gjatë vdekjes truri të organizojë dhe të ekzekutojë një përgjigje biologjike që mund të ruhet në specie të ndryshme.
Megjithatë, këto gjetje bazohen në një rast të vetëm dhe burojnë nga truri i një pacienti që kishte pësuar lëndime, konvulsione dhe ënjtje, të cilat e krijojnë nevojën qe të bëhen studime të mëtejshme.
