Verore me penj të bardhë e të kuq, vezët e ziera, degët e thara për zogj, kulaçi me lek, misrat e ziera…
Ngjan një festë pagane kaq e thjeshtë, me rite tipike festive të kohëve të hershme, që mes kujtimesh e dëshirash, ka mbijetuar në vite për të ardhur kaq interesante deri më sot…
E nëse për disa është thjesht një ditë argëtimi më shumë, për mua është shumë më tepër. Është gjurma e thellë që fëmijëria ka lënë tek unë! Është emocioni i përjetimeve në vite, i kujtimeve më të ëmbla, i dëshirave të shprehura ms pëshpëritje nëpër degë pemësh, e fluturime dallëndyshssh.
Është festa që më bën të harroj përditshmërinë, nganjëherë të pashpirt, me sfida lloje lloje, qofshin edhe më të voglat, parë nga syri i dikujt që ka hall vërtet.
Është festa që çdo vit më ripërtërin shpirtin, e më bën të gjej forcë, në një fakt të thjeshtë, por kaq të fuqishëm, duke më kujtuar sesa shumë më ka dhënë fëmijëria, sesa shumë me ka rrënjosur gëzimin për verën, jetën, ripërteritjen e natyrës, dhe të jetës, dhe vlerën që njerëzit kanë për njëri-tjetrin.
Gjithçka fillonte me pasditen aty në divan, të mbledhura si zogj pranë mamit, duke e pritur me endje e dëshirë të na vendoste veroret e thurura plot dëshirë për shëndet, mbarësi, dhe verë plot bereqet.
E pastaj mezi prisnim muzgun të binte, e të ulej nata mbi fshat, për momentin e shumëpritur të zjarreve të verës. Mblidheshim të gjithë në sheshin e lagjes, të moshuar, burra, gra e fëmijë, për të shijuar zjarrin e dëllinjave, të cilat i kishim mbledhur përgjatë dy javëve të fundit ne fëmijët e lagjes, pak e nga pak. Ishte si një lloj loje, trofeu, se cila lagje në fshat do të bënte zjarrin të madh, apo zjarrin që do zgjaste më shumë. Madje jo vetëm kaq! Shihnim me kërshëri edhe zjarret e fshatrave përballë, andej rrëzë malit të Moravës.
Do kërcenim me radhë aty, gjithë fëmijët njëri pas tjetrit, duke menduar ritin tradicional se me kapërcimin e zjarrit lë pas sikletet e dimrit, e ripërtërihesh për verën që sapo ka trokitur.
Pastaj përshëndeteshim me njëri-tjetrin me urimet më të përzemërta për verën (eh ishte një fqinjësi tjetër ajo e asaj kohe, ku fqinjin e kishe të afërm, derë të hapur për hall e gëzim), dhe kështu u drejtoheshim shtëpive tona, kësaj here duke pritur me padurim zbardhjen e agimit.
E fill në mëngjes, mundoheshim kush e kush të zgjohej i pari, për një rit tjetër, atë që tregonte më të zotin për punë, arritje, bereqet. Kush çohej me herët, i thoshte atij që ishte pak më me vonesë me humor: “Të shita gjumën, të mora punën”.
Dhe vinte momenti më i dashur, thyerja e vezëve dhe kulaçi me lek. Kujt do t’i binte leku? Sa dëshira minimaliste, pa luks, pa zili, pa inate, thjesht një lek i vogël brenda një kulaçi, që të lumturonte kaq shumë.
E ritet vazhdonin radhë radhë, kaq të bukura, me mesazhe për thjeshta për mirësinë e familjes tënde dhe të gjithë vëllazërisë, fqinjësisë, dhe komunitetit përrreth.
Vlera që edhe nëse sot nuk i has shpesh si në ato vitet e fëmijërisë, Festa e Verës m’i kujton.
Ndaj kjo nuk është thjesht një festë, kjo është një Kujtesë e bukur e fëmijërisë, e vlerave të rrënjosura thellë, që shpërfaqen në magjinë e ripërtëritjes së natyrës edhe të jetës.
