40% e vendeve të punës në mbarë botën mund të ndikohen nga rritja e inteligjencës artificiale (AI) në dekadën e ardhshme.
Ky është konstatimi i një raport i ri të Kombeve e Bashkuara.
Inteligjenca artificiale (AI) mund të ndikojë në 40 për qind të vendeve të punës në mbarë botën, gjë që mund të nënkuptojë rritje të produktivitetit të përgjithshëm, por shumë mund të humbasin vendet e tyre të punës, ka gjetur raporti i ri i Departamentit të Tregtisë dhe Zhvillimit të Kombeve të Bashkuara (UNCTAD).
Raporti thotë se AI mund të ndikojë në punë në katër mënyra kryesore: ose duke zëvendësuar ose plotësuar punën njerëzore, duke thelluar automatizimin dhe ndoshta duke krijuar vende të reja pune, si në kërkimin ose zhvillimin e AI.
Një pjesë e vogël e kompanive që kontrollojnë përparimin në botë në AI “shpesh favorizojnë kapitalin mbi punën”, vazhdon raporti, që do të thotë se ekziston rreziku që AI “të zvogëlojë avantazhin konkurrues” të fuqisë punëtore me kosto të ulët nga vendet në zhvillim.
Rebeca Grynspan, Sekretarja e Përgjithshme e UCTAD, tha në një deklaratë se duhet të ketë një bashkëpunim më të fortë ndërkombëtar për të zhvendosur fokusin larg “nga teknologjia te njerëzit”.
100 kompani përbëjnë gjysmën e investimit në botë të AI
AI supozohet të çojë në 4.8 trilion dollarë (4.38 trilion euro) në vlerën e tregut deri në vitin 2033, por përfituesit janë ende shumë të përqendruar, thuhet në raport.
Vetëm 100 kompani, kryesisht me bazë në Shtetet e Bashkuara dhe Kinë, përbëjnë pothuajse gjysmën e shpenzimeve të kërkimit dhe zhvillimit në botë në AI.
Të dy vendet prodhojnë gjithashtu një të tretën e artikujve të rishikuar nga kolegët dhe dy të tretat e patentave të AI, gjë që tregon se ata “dominojnë gjenerimin e njohurive” në këtë fushë.
Raporti vë në dukje se gjigantët e teknologjisë si Apple, NVIDIA dhe Microsoft, të cilët të gjithë janë me bazë në SHBA, kanë një vlerë tregu prej 3 trilionë dollarësh (2.73 trilionë euro), që rivalizon ekonominë e të gjithë kontinentit afrikan.
Amazon dhe Alphabet, kompania mëmë e Google, vlejnë të paktën 2 trilion dollarë (1.82 trilion euro).
“Dominimi i tregut, si në nivel kombëtar ashtu edhe në atë të korporatës, mund të zgjerojë ndarjet teknologjike, duke i lënë shumë vende në zhvillim në rrezik të humbasin përfitimet e tij,” thuhet në raport.
BE-ja ka nisur hetime antitrust për shumë nga kompanitë e mësipërme, por ditët e fundit, në disa raste, ka konsideruar rishikimin e taksave të shërbimeve dixhitale për operacionet e tyre evropiane.
Studimi vlerësoi gjithashtu se sa konkurruese janë vendet me teknologjitë e tjera kufitare. U zbulua se SHBA-ja ka avantazhin në teknologjitë dixhitale si AI, interneti, të dhënat e mëdha, blockchain dhe printimi 3D.
Kina, nga ana tjetër, udhëheq zhvillimin në rrjetet celulare 5G, dronët dhe fotovoltaikët diellorë (PV).
Si të përgatitemi për ‘revolucionin e pestë industrial’
AI përdor mësimin e makinerive për të identifikuar modelet dhe marrëdhëniet nga sasi të mëdha të dhënash, me performancën e tyre duke u përmirësuar me kalimin e kohës.
Kjo do të thotë se këto sisteme nuk janë të kufizuara në rutina dhe detyra të strukturuara si teknologjitë e mëparshme të automatizimit, thuhet në raport.
Rezultati është se sistemet e AI në teori mund të tejkalojnë sistemet më të vjetra dhe ndoshta performancën njerëzore, veçanërisht në punë me aftësi të larta. Por, kur kombinohet me sisteme të tjera, ai mund të kontrollojë prodhimin fizik.
Ndikimi që do të ketë AI në fuqinë punëtore varet nga mënyra se si ndërveprojnë automatizimi, shtimi dhe pozicionet e reja.
UNCTAD tha se vendet në zhvillim duhet të investojnë në lidhje të besueshme në internet, duke vënë në dispozicion grupe të dhënash me cilësi të lartë për të trajnuar sistemet e AI dhe ndërtimin e sistemeve arsimore që u japin atyre aftësitë e nevojshme dixhitale, shtoi raporti.
Për ta bërë këtë, UNCTAD rekomandon ndërtimin e një objekti të përbashkët global që do të ndajë mjetet e AI dhe fuqinë kompjuterike në mënyrë të barabartë midis kombeve.
 në dekadën e ardhshme.Ky është konstatimi){kind=link}